काठमाडौं । इथियोपियाको अफार क्षेत्रमा अवस्थित हेली गुब्बी ज्वालामुखी आइतबार बिहान विस्फोट भएको छ। स्थानीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार यसले वरपरका गाउँहरूमा धुलोको तह जम्मा गर्यो।

स्मिथसोनियन इन्स्टिच्युसनको विश्वव्यापी ज्वालामुखी कार्यक्रमका अनुसार यो पछिल्लो १२ हजार वर्षमा हेली गुब्बी ज्वालामुखीको पहिलो विस्फोट हो। स्याटेलाइट तस्बिरहरूले लाल सागरमाथि खरानीको बादल तैरिरहेको देखाएका छन्।

स्थानीय सञ्चारमाध्यमले एक अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै कुनै हताहत नभएको बताएको छ, तर खरानीले स्थानीय पशुपालकहरूको जीविकोपार्जनमा असर पार्न सक्ने चेतावनी दिएको छ।

उत्तरपूर्वी इथियोपियामा रहेको यो ज्वालामुखी लगभग १२ हजार वर्षमा पहिलो पटक विस्फोट भयो जसले गर्दा आकाशमा १४ किलोमिटरसम्म बाक्लो धुवाँको मुस्लो उड्यो।

टुलुज भोल्केनिक एश एडभाइजरी सेन्टरका अनुसार ज्वालामुखीबाट निस्केको धुवाँ यमन, ओमान, भारत र उत्तरी पाकिस्तानसम्म पुगेको छ। हताहत वा विस्थापित व्यक्तिहरूको संख्याको बारेमा तत्काल कुनै जानकारी उपलब्ध थिएन।

सोमबार साँझ इन्डिया मेट स्काई वेदरले एक्समा लेखेको थियो , “खरानीको बादल उत्तर भारततिर सर्दैछ। हेली गुब्बी ज्वालामुखी क्षेत्रबाट गुजरातसम्म ठूलो खरानीको बादल देखिन्छ। ज्वालामुखी विस्फोट रोकिएको छ, तर यो खरानीको बादल वायुमण्डलमा उठेको छ। यो १००-१२० किलोमिटर प्रतिघण्टाको गतिमा उत्तर भारततिर सर्दैछ।”

“यो बादल आकाशमा १५,०००-२५,००० फिटदेखि ४५,००० फिटसम्म फैलिएको छ र यसमा मुख्यतया ज्वालामुखीको खरानी, ​​सल्फर डाइअक्साइड र केही साना सिसा/चट्टानका कणहरू हुन्छन्। यसले आकाश सामान्य भन्दा अँध्यारो देखिन सक्छ र हवाई ट्राफिकलाई असर गर्न सक्छ। यसले उडान ढिलाइ र लामो यात्रा निम्त्याउन सक्छ।”

इन्डिया मेट स्काई वेदरले लेखेको छ, “यो खरानी बादल राति १० बजेसम्म गुजरात (पश्चिमी भाग) मा प्रवेश गर्ने र राजस्थान, उत्तरपश्चिम महाराष्ट्र, दिल्ली, हरियाणा र पंजाबतिर सर्ने अपेक्षा गरिएको छ। पछि, यसले हिमालय र अन्य क्षेत्रहरूलाई पनि असर गर्न सक्छ। आकाश सामान्य भन्दा बढी धमिलो देखिनेछ। यसले दिल्लीको वायु गुणस्तरलाई अझ प्रदूषित गर्न सक्छ।”

“खरानीको बादल लाल सागर पार गर्दै मध्य पूर्व र मध्य एसियातिर सर्दै गएपछि, एयरलाइन्सले दिउँसोदेखि उडानहरू रद्द गर्न थाले। इन्डिगोले छ वटा उडानहरू रद्द गर्नुपर्‍यो,” अंग्रेजी पत्रिका हिन्दुस्तान टाइम्सले आफ्नो वेबसाइटमा रिपोर्ट गरेको छ।

“एउटा उडान मुम्बईबाट आएको थियो भने अन्य रद्द गरिएका उडानहरू दक्षिण भारतबाट आउँदै थिए। मुम्बई विमानस्थलका एक अधिकारीले भने कि उडानहरू पाकिस्तानी हवाई क्षेत्रबाट पुन: रुट गरिँदैछ। पाकिस्तानी हवाई क्षेत्र भारतीय विमान कम्पनीहरूका लागि बन्द छ, त्यसैले भारतीय विमान कम्पनीहरू प्रभावित हुने सम्भावना छ।”

एयर इन्डियाले पनि यात्रु सुरक्षामा जोड दिँदै एक विज्ञप्ति जारी गरेको छ। विज्ञप्तिमा भनिएको छ, “इथियोपियामा ज्वालामुखी विस्फोट पछि, केही भौगोलिक क्षेत्रहरूमा खरानीको बादल देखिएको छ। हामी परिस्थितिलाई नजिकबाट निगरानी गरिरहेका छौं र हाम्रा परिचालन टोलीहरूसँग सम्पर्कमा छौं। यस समयमा, एयर इन्डियाको उडानहरूमा कुनै ठूलो प्रभाव परेको छैन।”

एयर इन्डियाले भन्यो, “हामी हाम्रा यात्रु, चालक दल र विमानको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न सबै आवश्यक कदम चाल्नेछौं। यो हाम्रो सर्वोच्च प्राथमिकता रहिरहन्छ। हाम्रो नेटवर्कभरि ग्राउन्ड टोलीहरूले यात्रुहरूलाई सहयोग गर्न र उनीहरूको उडानहरूको बारेमा जानकारी गराउन जारी राख्नेछन्।”

समाचार एजेन्सी पीटीआईका अनुसार, उड्डयन नियामक डीजीसीएले सोमबार इथियोपियामा ज्वालामुखी विस्फोटका कारण सम्भावित समस्याहरूको सामना गर्न एयरलाइन्स र विमानस्थलहरूलाई निर्देशन जारी गरेको छ।

पीटीआईका अनुसार आकाश एयर, इन्डिगो र केएलएम जस्ता एयरलाइन्सले खरानीको बादलका कारण सोमबार केही उडानहरू रद्द गरेका छन्।

भारतीय मौसम विज्ञान विभागका महानिर्देशक एम महापात्राले सोमबार हिन्दुस्तान टाइम्सलाई भने , “यसको प्रभाव आगामी केही घण्टामा गुजरात र दिल्ली-एनसीआरका अन्य भागहरूमा महसुस हुनेछ। यो पहिले नै गुजरातको नजिक पुगिसकेको छ, र हामी आगामी केही घण्टामा दिल्ली-एनसीआर र उत्तर भारतका केही भागहरूमा यसको प्रभाव देख्नेछौं। यसको मुख्य प्रभाव उडानहरूमा पर्नेछ।”

“यसको सतह नजिक कुनै उल्लेखनीय प्रभाव पर्ने छैन। यो आकाशमा धुमिल र बादल लागेको देखिनेछ र यो बिस्तारै पूर्वतिर सर्दै जाँदा यसको प्रभाव केही घण्टासम्म रहनेछ,” महापात्रले भने।