काठमाडौं। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानलाई सम्झौता गर्न वा होर्मुज स्ट्रेट खुला गर्न दिएको म्याद सोमबारबाट मङ्गलवारमा सारिएको छ।

ट्रम्पको अघिल्लो डेडलाइन मार्च २३ का लागि तय गरिएको थियो, तर त्यसपछि उनले पटक–पटक चेतावनी जारी गर्दै र कहिलेकाहीँ वार्ता सफल भएको दाबी गर्दै म्याद सार्दै आएका छन्।

इरानले पछिल्लो सङ्घर्षविराम प्रस्ताव अस्वीकार गरेको इरानको सरकारी समाचार एजेन्सीले सोमबार रिपोर्ट गरेको छ। त्यसपछि ट्रम्पले चेतावनी दिँदै मङ्गलबार साँझ ८ बजेको म्याद अन्तिम हुन सक्ने सङ्केत दिएका छन्। उनले भने, ‘उहाँहरूलाई कुनै पुल, विद्युत गृह वा अन्य पूर्वाधार बाँकी रहँदैन।’

संयुक्त राष्ट्र महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले अमेरिकीलाई नागरिक पूर्वाधारमा आक्रमण अन्तर्राष्ट्रिय कानूनअनुसार निषेधित रहेको बताए।

मार्च २१ मा, ट्रम्पले ट्रुथ सोशलमा पोस्ट गर्दै यदि इरानले ४८ घण्टाभित्र स्ट्रेट पूर्ण रूपमा खुला नगरे, अमेरिकाले उनका विद्युत गृहहरू नष्ट गर्ने चेतावनी दिनुभयो। म्याद मार्च २३ साँझसम्म थियो। तर १२ घण्टा अघि, ट्रम्पले सकारात्मक वार्ताको जानकारी दिँदै म्याद पाँच दिनका लागि स्थगित गरिदिए। यसरी डेडलाइन त्यो हप्ताको अन्त्यसम्म धकेलिएको थियो।

मार्च २६ मा, ट्रम्पले फेरि चेतावनी दिँदै भन्नुभयो, “उहाँहरूले छिट्टै गम्भीर हुनुपर्छ, नभएपछि पछाडि फर्कन सकिँदैन र परिस्थिती रमाइलो हुने छैन।” तर पछि उनले डेडलाइन १० दिन थप्दै अप्रिल ६ बेलुका ८ बजे सम्मको नयाँ म्याद तोके र वार्ता ‘देरै राम्रो भइरहेको’ बताए।

मार्च ३० मा, उहाँले मिश्रित बयान जारी गर्दै वार्तामा प्रगति भएको कुरा मनाए र सम्झौता छिट्टै नभए बमवर्षण धम्की बढाउने चेतावनी पनि दिए।

इरान र अमेरिकाबीचको यो तनावले मध्यपूर्वमा तेल आपूर्ति, अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षा र विश्वव्यापी बजारमा व्यापक असर पार्ने सम्भावना रहेको विश्लेषकहरूले बताएका छन्। रासस/एपी