काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनले पार्टीभित्र पुस्तान्तरण, युवा सहभागिता र नयाँ नेतृत्वको बहसलाई थप अगाडि ल्याएको छ। कांग्रेसको नयाँ विधानले ३५ वर्षमुनिका युवाको केन्द्रीय कार्यसमितिमा प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरेसँगै नयाँ पुस्ताका आकांक्षीहरूका लागि पार्टीको सर्वोच्च निर्णय तहमा पुग्ने बाटो पनि फराकिलो भएको छ।

यही नयाँ पुस्ताको प्रतिनिधित्व गर्ने उद्देश्यसहित रजनी थापा कांग्रेसको केन्द्रीय सदस्य पदको दौडमा देखिएकी छिन् । तर रजनी थापाको परिचय केवल राजनीतिक उम्मेदवारका रूपमा सीमित छैन। उहाँको नेतृत्व यात्रा स्थानीय तहबाट सुरु भएर नेपाल जेसीजको राष्ट्रिय नेतृत्व हुँदै अहिले विश्वव्यापी युवा नेतृत्वको अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चसम्म पुगेको छ।

जेसीजबाट सुरु भएको नेतृत्व यात्रा

रजनी थापा सन् २०११ मा जेसीज अभियानमा प्रवेश गरेकी थिइन् । त्यसपछि उपाध्यक्ष, कार्यकारिणी उपाध्यक्ष, कोषाध्यक्ष, वरिष्ठ कार्यकारिणी उपाध्यक्षलगायत विभिन्न जिम्मेवारी सम्हाल्दै सन् २०१९ मा मनोहरा जेसीजको अध्यक्ष बनिन् ।

स्थानीय संस्थाको नेतृत्वबाट सुरु भएको यही यात्रा उनलाई नेपाल जेसीजको राष्ट्रिय नेतृत्वसम्म पुर्‍यायो। सन् २०२४ मा सम्पन्न नेपाल जेसीजको ५१औँ राष्ट्रिय महाधिवेशनबाट उनी राष्ट्रिय अध्यक्ष निर्वाचित भइन् । निर्वाचनमा थापाले ७६२ मत प्राप्त गरेकी थिइन् ।

राष्ट्रिय अध्यक्षको जिम्मेवारी सम्हाल्दै उनले नेपालका विभिन्न क्षेत्रमा रहेका युवा नेतृत्वसँग काम गर्ने अवसर प्राप्त गरिन् । यसले संगठन सञ्चालन, युवा परिचालन, नेतृत्व विकास र सामाजिक अभियानको राष्ट्रिय अनुभव उनलाई दियो।

नेपालबाट विश्व मञ्चसम्म

रजनी थापाको नेतृत्व यात्राको अर्को महत्वपूर्ण अध्याय अन्तर्राष्ट्रिय जेसीआई हो। सन् २०२६ का लागि उनी Junior Chamber International (JCI) को Asia and the Pacific क्षेत्रको Vice President निर्वाचित भएकी छिन् छ। JCI को आधिकारिक Board of Directors मा उनलाई JCI Nepal बाट Asia and the Pacific का Vice President का रूपमा राखिएको छ।

अर्थात्, नेपालमा युवा नेतृत्व गर्दै आएको अनुभवलाई उनले अहिले एसिया–प्रशान्त क्षेत्रका विभिन्न देशका युवा नेतृत्वसँग सहकार्य गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय जिम्मेवारीमा विस्तार गरेकी छिन् । यो अनुभवले उनको नेतृत्वलाई स्थानीय र राष्ट्रिय सीमाभन्दा बाहिर पुर्‍याएको छ।

अब राजनीतिमा नयाँ पुस्ताको प्रतिनिधित्व

जेसीजको नेतृत्व र राजनीतिक नेतृत्व फरक क्षेत्र भए पनि दुवैमा संगठन सञ्चालन, मानिससँग संवाद, नेतृत्व विकास र सामूहिक निर्णय महत्वपूर्ण हुन्छन्। रजनी थापाले लामो समयदेखि युवा नेतृत्वसँग काम गरेको अनुभवलाई अब नेपाली कांग्रेसको संगठनात्मक राजनीतिसँग जोड्ने प्रयास गरेकी छीन् ।

विशेषगरी कांग्रेसले ३५ वर्षमुनिका युवालाई केन्द्रीय कार्यसमितिमा प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरेको वर्तमान अवस्थामा थापाको उम्मेदवारीलाई नयाँ पुस्ताको प्रतिनिधित्व र नेतृत्व हस्तान्तरणको बहससँग जोडेर हेर्न सकिन्छ।

‘जेन्जी’ पुस्तासँग जोडिने सम्भावना

पछिल्लो समय नेपालको राजनीतिमा जेन्जी पुस्ताको सहभागिता र चासो तीव्र रूपमा बढेको छ। कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनमा पनि ३५ वर्षमुनिका प्रतिनिधिहरूले पार्टीको निर्णय तहमा थप भूमिका खोजिरहेको विषय सार्वजनिक बहसमा आएको छ।

यही पुस्तासँग संवाद गर्न सक्ने नेतृत्वको आवश्यकता अहिले कांग्रेसभित्र पनि देखिएको छ।
प्रविधि, उद्यमशीलता, रोजगारी, शिक्षा, विदेशमा रहेका नेपाली युवा, सामाजिक परिवर्तन र आधुनिक संगठन निर्माण आजको युवा पुस्ताका प्रमुख चासोका विषय हुन्।

यी विषयलाई राजनीतिक बहसको मूलधारमा ल्याउन युवा पुस्ताबाटै नेतृत्व विकास हुनु आवश्यक रहेको तर्क थापाको उम्मेदवारीसँग जोडिएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय अनुभव, राष्ट्रिय राजनीतिमा प्रयोग

रजनी थापाको उम्मेदवारीको एउटा महत्वपूर्ण पक्ष उनको अन्तर्राष्ट्रिय अनुभव हो। JCI को Asia-Pacific नेतृत्वमा रहेर विभिन्न देशका युवा नेतृत्वसँग सहकार्य गर्ने अवसरले उनलाई क्षेत्रीय स्तरका अभ्यास, युवा नीति र नेतृत्व विकासका अन्तर्राष्ट्रिय अनुभवसँग जोडेको छ।
अब चुनौती भनेको त्यही अनुभवलाई नेपालको राजनीतिक संगठन र नीतिनिर्माणमा कसरी उपयोग गर्ने भन्ने हो।

यदि उनी केन्द्रीय सदस्यका रूपमा निर्वाचित भइन् भने युवा सहभागिता, अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य, महिला नेतृत्व, संगठनको आधुनिकीकरण र नयाँ पुस्तासँग कांग्रेसको सम्बन्धलाई थप मजबुत बनाउने विषय उनको राजनीतिक यात्राका महत्वपूर्ण क्षेत्र बन्न सक्छन्।

एउटा नयाँ पुस्ताको प्रश्न

कांग्रेसको महाधिवेशन केवल नेतृत्व चयन गर्ने प्रक्रिया मात्र होइन, पार्टीले आगामी पुस्तालाई कस्तो स्थान दिन्छ भन्ने परीक्षण पनि हो। रजनी थापाको उम्मेदवारीले यही प्रश्न उठाएको छ—
के अन्तर्राष्ट्रिय युवा नेतृत्वको अनुभव बोकेको नयाँ पुस्तालाई कांग्रेसको केन्द्रीय निर्णय प्रक्रियामा पर्याप्त स्थान दिन सकिन्छ? यसको उत्तर महाधिवेशनका प्रतिनिधिहरूले दिनेछन्।

स्थानीय जेसीजको नेतृत्वबाट सुरु भएको यात्रा, नेपाल जेसीजको राष्ट्रिय अध्यक्ष हुँदै अहिले JCI को Asia-Pacific Vice President सम्म पुगेकी रजनी थापाका लागि कांग्रेसको केन्द्रीय सदस्यको उम्मेदवारी राजनीतिक यात्राको अर्को अध्याय हो।

स्थानीय अनुभव, राष्ट्रिय नेतृत्व र अन्तर्राष्ट्रिय दृष्टिकोण बोकेको नयाँ पुस्ताको एउटा अनुहारका रूपमा रजनी थापाको उम्मेदवारी अहिले कांग्रेसको महाधिवेशनमा चर्चाको विषय बनेको छ।