नयाँ दिल्ली। पुरुषको हरेक सफलताका पछाडि महिलाको हात हुन्छ। तर, हालै सम्पन्न विधान सभा निर्वाचनमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) को सफलताको पछाडि लाखौँ महिलाको हात रहेको विश्वास गरिन्छ।

हालैका दुई अध्ययनअनुसार फेब्रुवरी–मार्चमा भएका चुनावमा भाजपाले जितेका राज्यहरुमा पुरुषभन्दा बढी महिलाहरूले मतदान गरेका थिए। सन् १९६२ देखि धेरै महिलाहरूले सधैं राष्ट्रिय स्तरमा कांग्रेस पार्टीलाई मतदान गरेका थिए। तर, सन् २०१९ मा भाजपा पहिलो पटक सबैभन्दा धेरै महिलाको मत प्राप्त गर्ने पार्टी बन्न सफल भएको थियो।

अन्य राजनीतिक दलहरूजस्तै भाजपामा पनि मुश्किलले नारीको बाहुल्यता छ र धेरै महिलाहरूलाई मन नपर्ने विश्व दृष्टिकोण छ। पार्टीका नेताहरू प्रायः आपत्तिजनक टिप्पणीका कारण समाचार बनेका छन् र बलात्कारका घटनाहरूको कमजोर व्यवस्थापनका कारण केही राज्य सरकारहरू समाचारका शीर्षक बनेका छन्।

सरकारले ल्याएको नागरिकतासम्बन्धी विवादास्पद कानूनको विरोधमा भएका प्रदर्शनको नेतृत्व पनि महिलाहरूले गरेका छन्। तर, यसकाबाबजुद धेरै महिलाले भाजपालाई मतदान गरेको तथ्यांकले देखाएको छ।

त्यसो भए भाजप कसरी भारतीय महिलाको रोजाइको पार्टी बन्यो ?

‘मोदीको कारण’, दिल्लीस्थित सेन्टर फर द स्टडी अफ डेभलपिङ सोसाइटी (सीएसडीएस) का दिल्लीस्थित थिंक ट्यांकका सञ्जय कुमारले भने, ‘पार्टी महिलाहरूका लागि आकर्षक भएको यो अचानक होइन। मोदी प्रमुख कारक हुन्।’

द न्यु बीजेपीका लेखक नलिन मेहताका अनुसार पार्टीले महिला ‘विङ’ गठन गरेपछि सन् १९८० मा भाजपाले महिलामा पहुँच बढाएको छ।

‘भाजपामा त्यसबेला केही महत्वपूर्ण र शक्तिशाली महिला नेतृ थिए । पार्टीले महिलाका मुद्दामा महत्वपूर्ण वाचाहरू गरेको थियो। तर, धेरै महिलाहरूले दशकौंसम्म भाजपालाई भोट दिएनन् । पार्टीलाई धेरै हदसम्म पितृसत्तात्मक पुरुषहरूको प्रभुत्वको रूपमा हेरिएको थियो। ’

उनका अनुसार सन् २०१९ मा राष्ट्रिय स्तरमा ठूलो परिवर्तन भएको थियो। पहिलो पटक मोदीप्रति महिलाको क्रेज बढेको थियो।