काठमाडौं । तेल निर्यातक राष्ट्रहरूको संगठन ओपेक प्लसको तेल उत्पादनमा कटौती भएपछि अमेरिका समस्यामा परेको छ । ओपेक प्लस संगठनमा साउदी अरेबियाको वर्चस्व छ, तर साउदीले तेल उत्पादन बढाउन अमेरिकाको मागलाई पूर्ण रूपमा बेवास्ता गर्यो।

साउदी अरेबियाबाट झट्का लागेपछि अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले बुधबार अमेरिकी रणनीतिक भण्डारबाट १ करोड ५० लाख ब्यारेल तेल निकाल्ने घोषणा गरेका छन् । बाइडेनको निर्णय पछि, अमेरिकी रणनीतिक रिजर्भ पहिलो पटक १९८४ पछि सबैभन्दा कम स्तरमा हुनेछ।

अमेरिकामा मध्यावधि चुनाव हुनुअघि जो बाइडेनको यो निर्णय निकै महत्वपूर्ण मानिएको छ । ओपेक प्लसको निर्णय पछि, जो बाइडेन चिन्तित थिए कि तेलको मूल्य बढेकोले चुनावलाई असर गर्न सक्छ।

अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले बुधबार १ करोड ५० लाख ब्यारेल तेल निकालेपछि बाइडेन प्रशासनले मार्चमा घोषणा गरेको १८ करोड ब्यारेल निकाल्ने लक्ष्य पूरा हुने बताए ।

अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले यो निर्णयले अन्य देश अस्थिरताको कारण बन्न थालेको अवस्थामा पनि अमेरिकी बजारमा स्थायित्व कायम राख्ने र तेलको मूल्यमा आएको गिरावट कायम राख्ने बताए ।

अमेरिकी ऊर्जा कम्पनीहरूलाई सन्देश दिँदै अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले भने कि सबै कम्पनीहरूले बढी स्टक जम्मा गर्न नाफा प्रयोग गर्नु हुँदैन। अहिले होइन, जब युद्ध छेडिएको छ। बाइडेनले भने कि सबै कम्पनीहरूले आफ्नो नाफा उत्पादन र प्रशोधन बढाउन प्रयोग गर्नुपर्छ।

यसको असर अमेरिकी रणनीतिक रिजर्भ सन् १९८४ पछि पहिलो पटक सबैभन्दा न्यून स्तरमा रहनेछ । अमेरिकी भण्डारमा ४०० मिलियन ब्यारेल मात्र तेल बाँकी हुनेछ, जुन निश्चित रूपमा बाइडेन प्रशासनको लागि चिन्ताको विषय हुनेछ।

जाडो मौसमलाई ध्यानमा राख्दै अमेरिकी राष्ट्रपतिले यसपछि पनि अमेरिकी रिजर्भबाट तेल निकाल्नेने घोषणा गर्न सक्ने पनि चर्चा छ । यद्यपि, बाइडेनले यो निर्णय कहिले लिने र रिजर्भबाट थप कति तेल निकाल्ने भन्ने कुरा अझै थाहा छैन।

रुस र युक्रेनबीचको युद्धपछि रुस (तेल निर्यात गर्ने देश) मा धेरै किसिमका आर्थिक प्रतिबन्ध लगाइएको छ, जसका कारण तेलको मूल्य प्रभावित भएको छ । अब साउदी अरबको प्रभुत्व रहेको ओपेक प्लसको तेल उत्पादनमा कटौती गर्ने निर्णयले थप चिन्ता बढाएको छ । यस्तो अवस्थामा जो बाइडेनले कच्चा तेल बाहेक अन्य ऊर्जा विकल्पहरूमा ध्यान केन्द्रित गरिरहेका छन्, ताकि अमेरिका र विश्वव्यापी आपूर्तिको अवस्थालाई ठीक राख्न सकियोस्।

हालै ओपेक प्लसले तेल उत्पादनमा दैनिक २० लाख ब्यारेल कटौती गर्ने निर्णय गरेपछि अमेरिकाले असन्तुष्टि व्यक्त गरेको थियो । संगठनको प्रमुख देश साउदी अरबमाथि कडा हमला गर्दै अमेरिकाले यस निर्णयको नतिजा भोग्नुपर्ने बताएको छ । यसैबीच अमेरिकाले ओपेक प्लसको यो निर्णयबाट साउदी अरबले रुसलाई सहयोग गरिरहेको आरोप पनि लगाएको छ ।

अमेरिकामा बढ्दो ग्यासको मूल्य चिन्ताको विषय हो । त्यसको असर मध्यावधि चुनावमा देखिन सक्छ । हाल, अमेरिकामा ग्यासको मूल्य प्रति गैलन (३.७८ लिटर) डलर ३.७८ छ। निस्सन्देह, गत हप्तादेखि मूल्यहरू थोरै घटेका छन्, तर गत महिना यो बढेको थियो।

अमेरिकामा आधारित स्वतन्त्र ऊर्जा अनुसन्धान फर्म क्लियर भ्यू इनर्जी पार्टनर्सका अनुसार चुनावमा सिनेटको भविष्य तय गर्ने दुई अमेरिकी राज्य नेभाडा र पेन्सिलभेनिया ऊर्जाको मूल्यमा निकै संवेदनशील छन्।

चिन्ताको विषय हो कि अमेरिकामा जनताले सस्तो ग्यासको माग गरे पनि त्यसो गर्न निकै गाह्रो छ, किनभने अहिले विश्व अर्थतन्त्र निकै कमजोर छ, जसका कारण आपूर्ति बढाउन नसकिएको छ ।