काठमाडौं । पेरुमा संकटकाल घोषणा गरिएको छ । पेड्रो क्यास्टिलोलाई राष्ट्रपति पदबाट हटाइएपछि र उनी पक्राउ परेदेखि नै देशमा उनका समर्थकहरूले ठूलो हंगामा मच्चाएका छन्। धेरै ठाउँमा हिंसात्मक प्रदर्शन भयो र त्यसपछि चुनाव गराउन माग चर्कियो । जमिनमा बिग्रँदै गएको अवस्थालाई ध्यानमा राख्दै पेरुका रक्षामन्त्रीले संकटकालको घोषणा गरेका छन् ।

रक्षामन्त्री अल्बर्टो ओटारोलाले एक विज्ञप्तिमा प्रदर्शनकारीहरूले धेरै ठाउँमा सडक अवरुद्ध गरेको, धेरै ठाउँमा तोडफोड भएको बताएका छन्। ती सबै घटनालाई ध्यानमा राख्दै देशमा संकटकाल घोषणा गरिएको छ । कतिपय ठाउँमा कर्फ्यू पनि लगाउन सकिन्छ ।

स्थिति नियन्त्रणमा लिन प्रहरीसँगै सशस्त्र बललाई पनि मैदानमा ल्याइने पनि रक्षामन्त्रीले जोड दिएका छन् । यस समयमा पेरु एक अप्रत्याशित राजनीतिक संकटको सामना गरिरहेको छ। पछिल्ला केही दिनमा यति धेरै उथलपुथल भएको छ कि जमिनमा तनाव कम हुनुको साटो बढेको छ ।

पेरुमा यो विवादको जड पेड्रो क्यास्टिलो हुन्, जो केही दिन अघिसम्म यस देशका राष्ट्रपति थिए। वास्तवमा, पेड्रो क्यास्टिलोले बुधवार राष्ट्रका नाममा नाटकीय सम्बोधनमा घोषणा गरेका थिए कि उनी देशमा आपतकाल लागू गर्न जाँदैछन्। उनले विपक्षी दलहरुको बाहुल्यता रहेको कांग्रेस विघटन गर्ने घोषणा गरेका छन् ।

उनको यो घोषणाले सबै अचम्ममा परेका छन् । यसको विरोधमा धेरै मन्त्रीहरुले पदबाट राजीनामा समेत दिएका थिए । संवैधानिक अदालतका प्रमुखले उनको निर्णयको निन्दा गरे, जबकि अमेरिकाले क्यास्टिलोलाई आफ्नो निर्णय फिर्ता लिन आग्रह गर्यो। तर क्यास्टिलोको घोषणाको केही घण्टापछि विपक्षी दलहरूले आपतकालीन बैठक बोलाएर उनीविरुद्ध महाभियोग लगाउने निर्णय गरे।

अब भन्नुपर्दा पेरुका धेरैजसो पार्टी पेड्रोको विरुद्धमा थिए तर अरु धेरै साना दल पनि थिए । यस्तो अवस्थामा उनीविरुद्ध ल्याइएको महाभियोग असफल हुने विज्ञहरुको विश्वास थियो । जे होस्, यसअघि पनि पेड्रोलाई हटाउने प्रयास यसरी नै असफल भएकाले यसपटक पनि त्यस्तै हुने अनुमान गरिएको थियो ।

तर यहाँ स्थिति पूरै उल्टो भयो र १३० सदस्यीय कांग्रेसमा १ सय १ जना सांसदले पेड्रोलाई पदबाट हटाउने पक्षमा मतदान गरे। मतदानका क्रममा महाभियोगको पक्षमा १ सय १ मत परेको थियो भने विपक्षमा ६ मत परेको थियो ।

विगत केही वर्षको पेरुको राजनीतिक इतिहासलाई हेर्दा यो देशमा यस्तो प्रकारको संकट आइपरेको थाहा हुन्छ । सन् २०२० मा पाँच दिनमा तीन पटक राष्ट्रपति परिवर्तन भएको थियो । यसअघि पनि धेरै पूर्वराष्ट्रपति पदमा रहँदा भ्रष्टाचारको आरोपमा जेल परेका थिए ।

अब सोही सूचीमा पेड्रो क्यास्टिलोको नाम पनि थपिएको छ । उनको स्थानमा उपराष्ट्रपति डिना बोलुवार्टेलाई देशको नयाँ राष्ट्रपति बनाइएको छ । उनी पेरुको लोकतान्त्रिक इतिहासमा राष्ट्रपति पद सम्हाल्ने पहिलो महिला बनेकी छिन् ।