काठमाडौं। एकल महिलाहरूले समाजमा भोग्नुपरिरहेका चुनौती, उनीहरूको अधिकार, न्याय र आर्थिक सशक्तीकरणका विषयमा आवाज बुलन्द गर्दै आज नेपालसहित विश्वभर ‘अन्तर्राष्ट्रिय एकल महिला दिवस’ मनाइँदै छ। हरेक वर्ष जुन २३ तारिखका दिन यस दिवसलाई विशेष महत्त्वका साथ मनाउने गरिन्छ।

संयुक्त राष्ट्रसङ्घ (UN) ले सन् २०११ मा प्रतिपादन गरेअनुरूप प्रत्येक वर्ष जुन २३ लाई अन्तर्राष्ट्रिय एकल महिला दिवसका रूपमा मनाउन सुरु गरिएको हो। एकल महिलाका समस्याहरूलाई विश्वव्यापी मञ्चमा पहिचान दिलाउन र उनीहरूको सामाजिक सुरक्षा सुनिश्चित गर्न यो दिवसको घोषणा गरिएको थियो।

राष्ट्रसंघको उक्त घोषणायता नेपालमा पनि सरकारी तथा गैरसरकारी क्षेत्रबाट विभिन्न सचेतनामूलक र अन्तर्क्रियात्मक कार्यक्रमहरू आयोजना गरी हरेक वर्ष यो दिवस मनाउने गरिएको छ।

विशेषगरी विकासोन्मुख देशहरूमा श्रीमानको मृत्युपछि वा एकल जीवन बिताइरहेका महिलाहरूले सामाजिक विभेद, आर्थिक अभाव र कानुनी जटिलताहरूको सामना गर्नुपर्ने बाध्यता अझै कायमै छ।

नेपालको सन्दर्भमा एकल महिलाहरूको हकहित र अधिकारका लागि केही कानुनी व्यवस्थाहरू गरिए पनि उनीहरूलाई आत्मनिर्भर बनाउन र समाजमा सम्मानजनक पुनर्स्थापनाका लागि अझै थप प्रयासको आवश्यकता रहेको नागरिक समाज र सरोकारवालाहरूले औंल्याउँदै आएका छन्।

आजको दिवसले एकल महिलाको गरिमा, अधिकार र उनीहरूमाथिको सामाजिक दृष्टिकोणमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउन जोड दिएको छ।