काठमाडौं । युक्रेनमा भएको आक्रमणलाई लिएर धेरै देशले रुसमाथि आर्थिक प्रतिबन्ध लगाएका छन् तर भारतले रुससँग व्यापार विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ । भारतले रुससँग रुपैयाँमा व्यापार गर्ने प्रस्ताव गरेको छ ।

यस विषयमा जानकार एक व्यक्तिले ब्लुमबर्गलाई भारतले रुसबाट तेल र हतियार रुपैयाँमा खरिद गर्ने कुरा गरेको बताए । भारतले रूसी राज्य नियन्त्रित भीटीबी बैंक पीजेएससी र सबरबैंक पीजेएससीमा करिब २ बिलियन डलर निक्षेप प्रयोग गर्ने योजना बनाएको छ। उक्त व्यक्तिले नाम नछाप्ने सर्तमा यो जानकारी दिएका हुन् ।

ब्लूमबर्ग रिपोर्टका अनुसार उक्त व्यक्तिले यो योजना छिट्टै फाइनल गर्न सक्ने बताए । रुसी वरिष्ठ अधिकारीहरु यसै साता भारत भ्रमणमा आउँदैछन् । यो अवधिमा योजनालाई हरियो संकेत दिने अपेक्षा गरिएको छ।

यसअघि दुवै देशले रुपैया–रुबल अन्तर्गत कारोबार सुरु गरेका थिए, जुन रुसी मुद्रा रुबलमा अत्यधिक अस्थिरताका कारण प्रभावकारी सावित हुन सकेको थिएन ।

प्रतिवेदनका अनुसार रुसको बैंक खातामा जम्मा भएको रकम यस वर्षको अन्त्यसम्ममा बढेर पाँच अर्ब डलर पुग्न सक्नेछ । यो भारतले कति उत्पादन खरिद गरिरहेको छ भन्ने कुरामा भर पर्छ।

युक्रेन युद्धका कारण अमेरिका, युरोप, अष्ट्रेलिया र जापानले रुसमाथि आर्थिक प्रतिबन्ध लगाएका थिए जसका कारण रुसको तेल सस्तो भएको थियो । यही सस्तो तेलको फाइदा उठाउन मोदी सरकारले तेल आयातमा लगाइएको प्रतिबन्ध हटाएको छ । यस दिशामा मोदी सरकार एउटा संयन्त्रलाई अन्तिम रूप दिन चाहन्छ।

भारतले रुसको सस्तो तेलबाट सहयोग लिन सक्छ । मार्च २०२२ मा समाप्त भएको आर्थिक वर्षमा रुससँग भारतको व्यापार घाटा ६.६१ बिलियन डलर थियो। दुई देशबीचको कुल व्यापार १३.१ अर्ब डलर छ।

भारतले आफ्नो हिसाबकिताब सुधार्न औषधि, प्लास्टिक र रसायनजस्ता उत्पादनको निर्यातमा जोड दिइरहेको छ। भारत विश्वमा रुसी हतियारको सबैभन्दा ठूलो खरिदकर्ता हो। यसै कारण अमेरिका र अष्ट्रेलियाले भारतलाई रुसी तेल नकिन्नका लागि लगातार दबाब दिइरहेका छन् ।

ऐतिहासिक रूपमा, भारतले विश्वका शक्तिशाली देशहरू बीच कुनै पनि प्रकारको तनावको बारेमा सधैं तटस्थ अडान राख्ने प्रयास गरेको छ। भारतले हालै अष्ट्रेलिया, जापान र अमेरिकासँगै क्वाड जस्ता संगठनमा सामेल भएको छ।

रुसी तेल किन्ने भारत मात्र एसियाली देश होइन। रुसी तेलको सबैभन्दा ठूलो खरिदकर्ता चीन हो ।