काठमाडौं । कुनै समय थियो जब पिउने पानी तामाको कुण्ड, भाँडा र गाग्रोमा भण्डार गरिन्थ्यो। यो चलन अहिले पनि गाउँगाउँमा कतै कतै होला। तर पछिल्ला केही दशकहरूमा हामीले तामालाई बिर्सन थालेका छौं। पहिलेका मानिसहरू तामाको भाँडोमा रातभर पानी राखेर भोलिपल्ट पिउँथे। तामाको भाँडोमा राखिएको पानी मुटु, मृगौला र आँखाका लागि उत्तम हुन्छ भन्ने कुरा तपाइले धेरै पटक सुन्नु भएको होला।

तामाको भाडामा राखेको पानी स्वास्थ्यको दृष्टिकोणले एकदमै फाइदाजनक मानिन्छ । यसले तपाईंलाई सधैं जवान राख्न पनि मद्धत गर्दछ । यति मात्र होइन तामाको भाँडोमा राखिएको पानीले आफै सफा हुन्छ भन्ने विश्वास गरिन्छ। अब प्रश्न उठ्छ कि तामाको पानी साँच्चै त्यति प्रभावकारी हुन्छ?

तामाको भाँडामा राखिएको पानी कत्तिको प्रभावकारी हुन्छ ?
यसबारे वैज्ञानिक तथा जडिबुटी विज्ञका अनुसार तामाको भाँडोमा लामो समयसम्म पानी राखिराख्यो भने त्यसको प्रभावले पानीमा तामाको आयन तल आउँछ । कपर आयनहरू सूक्ष्मजीवहरू विशेष गरी पानीमा भएको ब्याक्टेरियाहरू मार्ने गर्दछ ।

आयुर्वेद वैज्ञानिकहरूले एक अध्ययन प्रकाशित गरे। जसमा तामाको भाँडोमा १६ घण्टा पानी राख्दा भिब्रियो कोलेरा, शिगेला फ्लेक्सनेरी, ई.कोलाई, साल्मोनेला इन्टरिका टाइफी, साल्मोनेला प्याराटाइफी जस्ता झाडापखालाका लागि जिम्मेवार ब्याक्टेरिया नष्ट हुने अध्ययनले देखाएको छ ।

तामाको भाँडोमा राखिएको पानीले घातक सूक्ष्मजीवहरू पनि मर्ने गर्दछ । तामाको भाँडोमा कम्तिमा २४ घण्टासम्म साल्मोनेला टाइफिमेरियम र साल्मोनेला टाइफिमेरियम हुने एक अध्ययनले देखाएको छ । भिब्रियो कोलेरालाई पानी राखेर निष्प्रभावी बनाइन्छ। समग्रमा, तामाको भाँडोमा कम्तिमा २४ घण्टासम्म राखिएको पानीले धेरै घातक सूक्ष्मजीवहरूलाई मार्न सक्षम हुन्छ भन्ने पूर्ण प्रमाणहरू छन्।

घरमा पिउनेका लागि पानी राख्दा तामाको भाँडा पनि राख्नुपर्छ । तामाको भाँडोमा कम्तिमा २४ घण्टा पानी राखेर पिउने हो भने पानीको प्राकृतिक सरसफाई हुन्छ। जस्ले गर्दा पानीजन्य रोग नियन्त्रण हुन्छ र स्वास्थ्य पनि राम्रो हुन्छ ।

हिन्दु परम्पराअनुसार तामालाई पवित्र धातु मानिन्छ।त्यसैले परम्परादेखि पूजापाठ तथा धार्मिक काममा तामाका भाँडा प्रयोग गरिँदै आएको हो। पाचन क्रिया बलियो बनाउँछ।तामाको पानी पिउनुका फाइदाहरु मुटुलाई स्वस्थ राख्छ, ब्लड प्रेसर नियन्त्रित गर्छ, हृदयाघात हुने संभावना कम हुन्छ। साथै छालासम्बन्धी समस्याबाट बच्न सकिन्छ, मोटोपन घट्दै जान्छ, एनिमियाको समस्याबाट बच्न सकिन्छ, क्यान्सर लाग्नबाट बचाउँछ। र शरीर दुख्ने वा जोर्नी दुखाइबाट बच्न सक्छ।