काठमाडौं । युवराज मोहम्मद बिन सलमानको नेतृत्वमा रहेको साउदी अरबको सरकारले आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा करिब ४० अर्ब डलर लगानी गर्ने योजना बनाएको छ । यस योजनाको सम्बन्धमा, साउदी अरेबियाको सार्वजनिक लगानी कोषका प्रतिनिधिहरूले सिलिकन भ्यालीको शीर्ष उद्यम पूंजी फर्महरू मध्ये एक एन्ड्रिसेन होरोविट्ससँग सम्भावित साझेदारीको बारेमा छलफल गरेका छन्।

यस विषयमा जानकार व्यक्तिले नाम नबताउने सर्तमा भनेका छन्, ‘यो योजनाको सहयोगमा साउदी अरबले मानिसको जीवनयापन र काम गर्ने शैलीलाई नयाँ आकार दिने प्रविधितर्फ तीव्र गतिमा अघि बढ्ने संकेत दिन थालेको छ ।’

आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा साउदी अरेबियाको यो लगानीले यसलाई विश्वको सबैभन्दा ठूलो लगानीकर्ता बनाउनेछ। अर्थात् आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा अहिलेसम्म कुनै पनि देशले योभन्दा बढी लगानी घोषणा गरेको छैन ।

तेलको धनी देश साउदी अरेबियाको आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा ठूलो लगानीले पनि विश्वव्यापी व्यापारमा विविधता ल्याउने र भूराजनीतिमा आफूलाई प्रभावशाली खेलाडीको रूपमा स्थापित गर्न खोजिरहेको देखाउँछ। यसका लागि साउदी अरबले सार्वभौम सम्पत्ति कोष प्रयोग गरिरहेको छ। प्रतिवेदनका अनुसार साउदी अरेबियाको ‘सभरेन वेल्थ फण्ड’ ९०० अर्ब डलरभन्दा बढी छ ।

रिपोर्टका अनुसार साउदी अरेबियाका अधिकारीहरूले लगानीमा एन्ड्रिसेन होरोविट्जको भूमिकाबारे पनि छलफल गरेका छन्। क्यापिटल फर्म एन्ड्रिसेन होरोविट्स आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा सक्रिय लगानीकर्ता हो। ४० अर्ब डलरको लगानीको लक्ष्य जापानी समूह सफ्टबैंकले लिनेछ। सफ्टबैंक लामो समयदेखि स्टार्ट-अप संसारमा सबैभन्दा ठूलो लगानीकर्ता भएको छ।

लगानीको बारेमा उत्साहित, साउदी अरेबियाका प्रतिनिधिहरूले सम्भावित साझेदारहरूलाई भनेका छन् कि देश आर्टिफिशियल इन्टेलिजेन्ससँग सम्बन्धित टेक स्टार्ट-अपहरू सुरु गर्न चाहन्छ। यस विषयमा परिचित व्यक्तिहरूका अनुसार, स्टार्टअपमा चिप निर्माताहरू र कम्प्युटिङको अर्को पुस्ताका लागि आवश्यक पर्ने महँगो र विस्तृत डाटा केन्द्रहरू समावेश छन्। यसका अलावा आफ्नै आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स कम्पनी खोल्ने पनि विचार गरिएको छ ।

यस विषयमा जानकार दुई व्यक्तिले सन् २०२४ को दोस्रो आधादेखि आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको क्षेत्रमा लगानी सुरु हुने सम्भावना रहेको बताएका छन् । ४० अर्ब डलरको कोषले साउदी अरेबिया र एन्ड्रिसेन होरोविज दुवैलाई आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सको संसारमा प्रमुख खेलाडी बनाउन सक्छ।