काठमाडौं । ब्राजिलमा सम्पन्न राष्ट्रपति निर्वाचन र सत्ता हस्तान्तरणसँगै सुरु भएको राजनीतिक खिचाताण अन्त्य हुने सङ्केत देखिएको छैन। निर्वाचनमा पराजित भए तापनि फ्लेभियो बोल्सोनारोले हार स्वीकार गर्न अस्वीकार गरिरहेका छन्।

उनी अमेरिका पुगेर नवनिर्वाचित राष्ट्रपति लुइज इनांसियो लुला दा सिल्भामाथि चुनावी तख्तापलटको षड्यन्त्र रचेको गम्भीर आरोप लगाएका छन्। ब्राजिलको राष्ट्रपति निर्वाचनमा पराजय भोगेपछि सिनेटर फ्लेभियो बोल्सोनारो अमेरिका पुगेका छन् र त्यहाँ उनले आफूलाई देशको ‘वास्तविक नेता’ घोषणा गरेका छन्।

यद्यपि, बोल्सोनारोले चुनावमा धाँधली भएको आफ्ना आरोपहरूको पुष्टि हुने गरी कुनै पनि प्रमाण प्रस्तुत गर्न सकेका छैनन्। अन्तर्राष्ट्रिय पर्यवेक्षकहरूले भने उक्त निर्वाचन निष्पक्ष र पारदर्शी रहेको जनाएका छन्।

फ्लेभियो बोल्सोनारोले बुधबार अमेरिका पुगेपछि सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म ‘एक्स’मा एक खुला पत्र जारी गरेका थिए। उक्त पत्रको सुरुवाती अंशमा उनले आफूलाई ब्राजिलको ‘निर्वाचित राष्ट्रपति’ भनेका थिए। यद्यपि, पछि उनले सो पोस्ट हटाएर नयाँ संशोधित पत्र जारी गर्दै आफूलाई ब्राजिलको वास्तविक नेता मात्र भनेका छन्।

बोल्सोनारोले भनेका छन्, ‘म मेरा ६ करोड मतदाता र ब्राजिलका जनतालाई भन्न चाहन्छु कि म नै उनीहरूको नेता हुँ। जसले ब्राजिलको निर्वाचन चोरेका छन्, उनीहरू एक आपराधिक सङ्गठनका हिस्सा हुन्, जसले देशमा तानाशाही स्थापना गरेको छ।’

आइतबार सम्पन्न राष्ट्रपति निर्वाचनमा बोल्सोनारो बहालवाला राष्ट्रपति लुइज इनांसियो लुला दा सिल्भासँग करिब ४५ लाख मतले पराजित भएका छन्। पराजयलगत्तै उनी आफ्नो परिवारसहित अमेरिकाको मियामी पुगेका हुन्। उनले ब्राजिलबाट बाहिरिन र अमेरिकामा स्वागतका लागि सहयोग पुर्‍याएको भन्दै अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प तथा अर्जेन्टिनाका राष्ट्रपति हाभियर मिलेईप्रति आभार व्यक्त गरेका छन्।

जोइन्ट बेस एन्ड्रयुजमा सञ्चारकर्मीहरूले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँग बोल्सोनारोका आरोपहरूबारे प्रश्न गर्दा उनले सीधा टिप्पणी गर्न अस्वीकार गरे। यद्यपि, ट्रम्पले आफ्नो पुरानै भनाइ दोहोर्‍याउँदै ब्राजिलको निर्वाचनलाई “अत्यन्तै अनौठो” संज्ञा दिएका छन्।

ब्राजिल र अमेरिकाबीचको कूटनीतिक सम्बन्धमा पहिलेदेखि नै तनाव कायम छ। लूलाले बोल्सोनारो परिवारलाई पुनः सत्तामा ल्याउनका लागि वासिङ्टनले मिलेमतो गरेको आरोप लगाउँदै आएका छन्। तर, अमेरिकी प्रशासनले ब्राजिलको आन्तरिक मामिलामा हस्तक्षेप गरेको आरोपको खण्डन गर्दै आएको छ।

बोल्सोनारो परिवारसहित बुधबार मियामी पुगेका हुन्। यसअघि उनले आफ्नो पासपोर्ट बुझाउन ब्राजिलको सर्वोच्च अदालतले दिएको आदेश पालना गर्न अस्वीकार गरेका थिए।

सर्वोच्च अदालतको उक्त आदेश सम्पत्ति शुद्धीकरण (मनी लाउन्डरिङ) को अनुसन्धानसँग जोडिएको छ। बोल्सोनारोले भने आफूले कुनै पनि गलत काम नगरेको दाबी गर्दै आएका छन्। उनले लूला सरकार र सर्वोच्च अदालतमाथि आफ्नो परिवारविरुद्ध राजनीतिक प्रतिशोधको आधारमा कारबाही गरेको आरोप लगाए।

पत्रमा उनले थप लेखेका छन्, ‘म स्पष्ट पार्न चाहन्छु कि म ब्राजिलबाट भागेको होइन। मैले ब्राजिल छाडेको हुँ, तर ब्राजिलका जनतालाई छाडेको छैन।’

बोल्सोनारोले चुनावी नतिजालाई चुनौती दिनका लागि मतदानको समय दुई घण्टा थप गर्ने निर्णयलाई मुख्य आधार बनाएका छन्। उक्त निर्णय लूलाद्वारा नियुक्त सर्वोच्च अदालतका एक न्यायाधीशले गरेका थिए।

लूलाको चुनावी अभियानले वामपन्थी समर्थक बाहुल्य रहेका उत्तर-पूर्वी राज्यहरूमा मतदाताहरूलाई मतदान गर्नबाट रोकिएको आरोप लगाएको थियो। अर्कातर्फ, बोल्सोनारोको चुनावी टोलीले पनि दक्षिणी राज्यहरूमा भएको भारी वर्षाका कारण मतदानको समय बढाउन माग गरेको थियो।

अनुसन्धान संस्था ‘इन्स्पर’ का प्राध्यापक पेड्रो बर्गोसको विश्लेषण अनुसार, थप गरिएको दुई घण्टाको अवधिमा ३५ हजारभन्दा पनि कम मत खसेका थिए, जुन कुल खसेको मतको करिब ०.०३ प्रतिशत मात्र हो। जबकि बोल्सोनारो करिब ४५ लाख मतको ठुलो मतान्तरले चुनाव हारेका हुन्।

विश्लेषकहरूका अनुसार, पराजयको फराकिलो मतान्तर र स्वयं बोल्सोनारोको चुनावी अभियानका तर्फबाट पनि मतदानको समय बढाउन माग गरिएको हुनाले निर्वाचन रद्द हुने सम्भावना अत्यन्त न्यून रहेको छ।

फ्लेभियोका पिता तथा ब्राजिलका पूर्वराष्ट्रपति जायर बोल्सोनारो पनि सन् २०२२ मा लूलासँग चुनाव हारेपछि अमेरिका गएका थिए। पछि उनी ब्राजिल फर्किए, जहाँ उनलाई सैन्य तख्तापलटको षड्यन्त्र रचेको अभियोगमा २७ वर्षको जेल सजाय सुनाइयो। लूलाले यसै साता बोल्सोनारोले आफ्नो निर्दोषिता प्रमाणित गर्न ब्राजिलमै नबसी देश छाड्नु ‘शर्मनाक’ भएको बताएका थिए।

यसैबीच, ब्राजिलको राष्ट्रपति निर्वाचनलाई लिएर अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको प्रतिक्रिया पनि बाहिर आएको छ। फ्लेभियो बोल्सोनारोले आफूलाई ब्राजिलको वास्तविक राष्ट्रपति घोषित गरेको विषयमा सोधिएको प्रश्नमा ट्रम्पले सीधा टिप्पणी गर्न अस्वीकार गरे। यद्यपि, उनले ब्राजिलमा भएको निर्वाचनलाई निकै अनौठो भनेका छन्।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भने, “म यस विषयमा कुनै टिप्पणी गर्नेछैन। म यसमा संलग्न हुनेछैन। तर यति चाहिँ पक्कै भन्नेछु कि यो निकै अनौठो निर्वाचन थियो।”

ट्रम्पको यो प्रतिक्रिया फ्लेभियो बोल्सोनारोको आफूलाई ब्राजिलको वास्तविक राष्ट्रपति दाबी गर्ने वक्तव्यपछि आएको हो। यद्यपि, ट्रम्पले आफू यस मामिलामा कुनै हस्तक्षेप नगर्ने प्रस्ट पारेका छन्।