काठमाडौं। आजको जीवनशैलीमा हामी प्रायः खानामा धेरै नुन प्रयोग गर्छौं, तर के तपाईंले कहिल्यै सोच्नुभएको छ कि एक महिनासम्म नुनलाई पूर्णतया त्याग्नु सम्भव छ? धेरै मानिसहरू आफ्नो स्वास्थ्य सुधार गर्न नुन सेवन कम गर्न वा यसलाई पूर्ण रूपमा बन्द गर्ने सोच्छन्। तर के यो साँच्चै सही हो?

शरीरका लागि नुनको आवश्यकताः नुन हाम्रो शरीरको लागि आवश्यक छ। यो सोडियम र क्लोराइडको मुख्य स्रोत हो, जुन कोशिकाहरूको उचित कार्यका लागि आवश्यक हुन्छ। सोडियमले रक्तचाप, मांसपेशी संकुचन र तंत्रिका संकेतहरूको प्रसारण नियन्त्रण गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। तर, अत्यधिक नुन सेवनले उच्च रक्तचाप, मुटु रोग र अन्य स्वास्थ्य समस्या निम्त्याउन सक्छ।

एक दिनमा कति नुन खाने ?
धेरैजसो स्वास्थ्य विशेषज्ञहरूले वयस्कले दिनमा करिब ५ ग्राम सोडियम खानुपर्छ, जुन लगभग एक चम्चा नुन बराबर हुन्छ भन्ने सल्लाह दिन्छन्। तर धेरैजसो मानिसले योभन्दा धेरै नुन सेवन गर्छन्, जुन स्वास्थ्यका लागि हानिकारक हुन सक्छ।

नुन पूर्ण रूपमा बन्द गर्दा समस्याहरू:
यदि कुनै व्यक्तिले एक महिनासम्म नुनको सेवन पूर्णतया बन्द गर्छ भने उसले केही समस्याको सामना गर्नुपर्ने हुन्छ । सबैभन्दा पहिले, शरीरमा सोडियमको कमी हुन सक्छ, जसले हाइपोनेट्रेमिया  (कम सोडियम) निम्त्याउँछ। यसले मांसपेशी कमजोरी, थकान, टाउको दुख्ने र भ्रम जस्ता समस्याहरू निम्त्याउन सक्छ।

यसबाहेक, शरीरले आवश्यक इलेक्ट्रोलाइट्सको कमी पनि अनुभव गर्न सक्छ, जसले मांसपेशी क्र्याम्प र हृदयघातमा असामान्यताहरू निम्त्याउन सक्छ। लामो समयसम्म नुनबिना बस्दा हर्मोनल सन्तुलनमा पनि असर पर्न सक्छ, जसले थाइराइड र एड्रेनल ग्रन्थीको काम बिग्रन सक्छ।

समग्रमा, नुनको सेवन सीमित गर्नु स्वास्थ्यको लागि फाइदाजनक हुन सक्छ, तर यसलाई पूर्ण रूपमा बन्द गर्नु ठीक होइन। यदि तपाई नुनको मात्रा कम गर्न चाहनुहुन्छ भने बिस्तारै यसलाई कम गर्नु राम्रो हुन्छ । खानामा सन्तुलन कायम राख्दा राम्रो हुन्छ र नुनको कमीले कुनै समस्या भएमा चिकित्सकको सल्लाह लिन नबिर्सनुहोस्। तसर्थ, नुन बिना जीवन जिउने निर्णय गर्नु अघि सबै पक्षहरू विचार गर्न महत्त्वपूर्ण छ।