काठमाडौं । इजरायलले बेलायतसँग जारी विवादलाई नयाँ मोड दिएको छ। इजरायलले पूर्वी येरुसलेममा रहेको बेलायती महावाणिज्य दूतावास बन्द गरिदिने घोषणा गरेको छ। कब्जा गरिएको वेस्ट बैंकका यहुदी बस्तीहरूबाट आउने सामानको आयातमा रोक लगाउने बेलायत, फ्रान्स र क्यानाडाको योजनाको जवाफमा इजरायलले यो कदम चालेको हो। इजरायली विदेशमन्त्री गिडियन सारले प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतनयाहूसँगको परामर्शमा लिइएका विभिन्न निर्णयहरूमध्ये यो पनि एक भएको बताए।

उक्त महावाणिज्य दूतावासले बेलायत र प्यालेस्टिनी अथोरिटीबीचको सम्बन्ध सञ्चालन गर्दै आएको थियो। इजरायलले अमेरिकाको नेतृत्वमा रहेको गाजा समन्वय मिसनबाट बेलायतलाई बाहिर निकाल्ने र प्यालेस्टिनी सुरक्षा बललाई बेलायतले दिँदै आएको तालिमसमेत बन्द गरिदिने जनाएको छ।

यसैगरी जेरेमी कर्बिनसहित १२ जना निर्वाचित बेलायती अधिकारीहरू र अन्य केही नागरिकहरूलाई इजरायल प्रवेशमा प्रतिबन्ध लगाइने भएको छ। ती व्यक्तिहरूको गतिविधि यहुदीविरोधी र इजरायलविरोधी रहेको आरोप इजरायलले लगाएको छ।

विदेशमन्त्री सारले बेलायतको कदमलाई गलत र एक सार्वभौम देशको आन्तरिक मामिलामा सीधा हस्तक्षेप भएको बताए। उनले वेस्ट बैंकका केही क्षेत्रबाट प्यालेस्टिनीहरूलाई जबर्जस्ती विस्थापित गरिँदैछ भनी बेलायती विदेश सचिव एड मिलिब्यान्डले लगाएको आरोपको पनि खण्डन गरे।

अर्कातर्फ अमेरिकाले यी व्यापारिक प्रतिबन्धहरूको विरोध गरेको छ। अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले अमेरिका यो अभियानमा सहभागी नहुने स्पष्ट पार्दै यसले वेस्ट बैंकमा अस्थिरता बढाउन सक्ने चेतावनी दिए।

बेलायती प्रधानमन्त्री एन्डी बर्नहाम, फ्रान्सेली राष्ट्रपति इम्यानुएल म्याक्रोन र क्यानाडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीले संयुक्त विज्ञप्ति जारी गर्दै यो दुई-राष्ट्र समाधान (टु-स्टेट सोलुसन) को रक्षाका निम्ति महत्त्वपूर्ण मोड भएको बताएका छन्। उनीहरूले आगामी सेप्टेम्बरमा संयुक्त राष्ट्रसङ्घको महासभामा पनि यो मुद्दा उठाउने भएका छन्। डेनमार्क, नर्वे, पोल्यान्ड, स्पेन र स्विडेनले पनि दुई-राष्ट्र समाधानप्रतिको आफ्नो समर्थन दोहोर्‍याएका छन्।

वेस्ट बैंकका बस्तीहरूबाट मुख्यतया खजुर, अमिला फलफूल, जडीबुटी र वाइन जस्ता कृषि उत्पादनहरू निर्यात हुने गर्छन्, जुन इजरायलको कुल निर्यातको निकै सानो अंश हो। त्यसैले यो प्रतिबन्धको आर्थिक प्रभाव सीमित भए पनि यसले ठूलो कूटनीतिक सन्देश भने दिएको छ। यसैबीच, इजरायलले वेस्ट बैंकमा १,००० वटा नयाँ घरहरू निर्माण गर्ने योजनालाई अगाडि बढाइरहेको छ, जसमध्ये ‘इ-१’ (E1) बस्ती आयोजनालाई लिएर सबैभन्दा बढी चिन्ता व्यक्त गरिएको छ।