काठमाडौं । टी-२० विश्वकप भारत र श्रीलंकामा चलिरहेको छ । हिजो भएको समूह चरणको खेलमा नेपालले २ पटकको उपाधि विजेता इङल्याण्डलाई अन्तिम बलसम्म चुनौती दिएर आफ्नो बलियो उपस्थिति पेश गरेको छ ।

यो प्रतियोगिताको १० औं संस्करण हो । यसअघि ९ संस्करणसम्म यो प्रतियोगितामा अनौठो ट्रेण्ड देखिएको छ । र, यो ट्रेण्ड यसपटक पनि दोहोरिने हो भने यसअघि उपाधि जितिसकेका २ बलिया दाबेदार भारत र श्रीलंकाले यसपटकको उपाधि जित्ने छैनन् । किनकि यो प्रतियोगितामा अहिलेसम्म कुनै पनि आयोजकले उपाधि जितेको छैन ।

आयोजकले उपाधि जित्नु त परको कुरा प्रतियोगिताला लामो समयसम्म टिक्न समेत नसकेको इतिहास छ । धेरैजसो संस्करणमा आयोजक सेमिफाइनलमा समेत नपुगी बाहिरिएका छन् । धेरै कम पटक सेमिफाइनल पुगेका छन् र १ पटक मात्र आयोजन फाइनलसम्म पुग्न सकेको छ ।

टि-२० विश्वकप पहिलोपटक २००७ मा दक्षिण अफ्रिकामा भएको थियो । आयोजक टोलीले समूह चरणमा वेस्ट इन्डिज र बंगलादेशलाई हराउँदै बलियो सुरुवात गरेको थियो। सुपर ८ मा पनि आयोजक दक्षिण अफ्रिकाले इङ्गल्याण्ड र न्यूजील्याण्डलाई हराएर आफ्नो विजयी लय कायम राखेको थियो। तर, सुपर ८ को अन्तिम खेलमा भारतसँग ३७ रनले पराजित भयो र सेमिफाइनलमा पुग्न असफल भयो। यो विश्वकपको उपाधि भारतले जितेको थियो ।

२००९ को टि-२० विश्वकप इङ्गल्याण्डमा खेलिएको थियो। उद्घाटन खेलमै आयोजक टोली नेदरल्याण्ड्ससँग चार विकेटले पराजित भयो। त्यसपछि इङ्गल्याण्डले पाकिस्तानलाई पराजित गर्दै अर्को चरणमा प्रवेश गर्यो। सुपर ८ मा टोलीले भारतलाई तीन रनले पराजित गर्यो तर दक्षिण अफ्रिका र वेस्ट इन्डिजसँग पराजित भयो। यी दुई हारले आयोजक इङ्ल्याण्ड सेमिफाइनलमा पुग्न सकेन । यो विश्वकपको उपाधि पाकिस्तानले जितेको थियो ।

२०१० को टि-२० विश्वकप वेस्ट इन्डिजमा खेलिएको थियो। समूह चरणमा आयरल्याण्ड र इङ्गल्याण्डलाई हराएर आयोजक टोलीले आफ्नो मनसाय स्पष्ट पारेको थियो। यद्यपि, सुपर ८ मा आयोजक टोली श्रीलंकासँग ५७ रनले पराजित भयो। वेस्ट इन्डिजले पुनरागमन गर्दै आफ्नो अर्को खेलमा भारतलाई १४ रनले पराजित गर्‍यो । तर आफ्नो अन्तिम सुपर ८ खेलमा अष्ट्रेलियासँग ६ विकेटले हारेर सेमिफाइनलमा पुग्न असफल भयो। यो विश्वकपको उपाधि इङ्ल्याण्डले जितेको थियो ।

२०१२ को टि-२० विश्वकप श्रीलंकामा आयोजना भएको थियो। समूह चरणमा जिम्बाब्वेलाई ८२ रनले पराजित गरेपछि आयोजक टोली दक्षिण अफ्रिकासँग ३२ रनले पराजित भयो। सुपर ८ मा आयोजक टोलीको न्युजिल्याण्ड विरुद्धको पहिलो खेल बराबरीमा सकियो तर श्रीलंकाले सुपर ओभरमा जित्यो। त्यसपछि श्रीलंकाले पल्लेकेलेमा वेस्ट इन्डिज विरुद्धको १३० रनको लक्ष्य १६ औं ओभरमा मात्र एक विकेट गुमाउँदै पूरा गर्यो।

अन्तिम खेलमा श्रीलंकाले इङ्गल्याण्डलाई हराउँदै सेमिफाइनलमा प्रवेश गर्यो। सेमिफाइनलमा श्रीलंकाले पाकिस्तानलाई १६ रनले पराजित गरेर फाइनलमा प्रवेश गर्यो । आयोजक टोली सेमिफाइनल र फाइनलसम्म पुगेको यो पहिलो पटक थियो । फाइनलमा श्रीलंकाले फेरि वेस्ट इन्डिजको सामना गर्यो तर जित्न सकेन । यो विश्वकपको उपाधि वेष्ट इण्डिजले जितेको थियो ।

२०१४ मा बंगलादेशले टि-२० विश्वकप पहिलो पटक आयोजना गरेको थियो। टोलीले पहिलो चरणमा अफगानिस्तान र नेपाललाई पराजित गर्यो तर हङकङसँगको खेलमा २ विकेटले पराजित भयो। सुपर १० चरणमा टोलीको प्रदर्शन निकै खराब रह्यो । बंगलादेश वेस्ट इन्डिज, भारत, पाकिस्तान र अष्ट्रेलियासँग पराजित भयो।

२०१६ को टि-२० विश्वकप भारतमा खेलिएको थियो। उद्घाटन खेलमा आयोजक टोलीले ठूलो धक्का बेहोर्नु पर्यो, न्युजिल्याण्डसँग ४७ रनले पराजित भयो। त्यसपछि भारतले पाकिस्तानलाई ६ विकेटले पराजित गर्दै पुनरागमन गर्‍यो। टोली बंगलादेश विरुद्ध हारको संघारमा थियो तर हार्दिक पाण्ड्याले अन्तिम ओभरमा १० रन बचाए जसले गर्दा भारतले १ रनको साँघुरो जित हात पार्यो।

भारतले यो प्रतियोगितामा अस्ट्रेलियालाई पराजित गर्दै सेमिफाइनलसम्म पुगेको थियो । आयोजन सेमिफाइनल पुगेको यो दोस्रो पटक थियो । सेमिफाइनलमा भारत वेस्ट इण्डिजसँग पराजित भयो । यो विश्वकपको उपाधि वेस्ट इण्डिजले जितेको थियो ।

२०२१ को टि-२० विश्वकप सुरुमा भारतमा खेल्ने तालिका थियो, तर कोभिड-१९ प्रतिबन्धका कारण प्रतियोगिता युएईमा आयोजना गरिएको थियो। भारत आयोजक राष्ट्र थियो। उद्घाटन खेलमा आयोजक टोलीलाई धक्का लाग्यो । पाकिस्तानले दुबईमा १० विकेटले जित्यो। दोस्रो खेलमा भारत न्युजिल्याण्डसँग ८ विकेटले पराजित भयो र सेमिफाइनल दौडबाट बाहिरियो । यो विश्वकपको उपाधि अस्ट्रेलियाले जितेको थियो ।

२०२२ को टि-२० विश्वकप अष्ट्रेलियामा खेलिएको थियो। पहिलो खेलमा घरेलु टोलीले न्युजिल्याण्डसँग ८९ रनको विशाल हार बेहोरेको थियो। त्यसपछि अष्ट्रेलियाले श्रीलंकालाई ७ विकेटले हराएर पुनरागमन गर्‍यो। इङ्गल्याण्ड विरुद्धको अर्को खेल बराबरीमा सकियो। त्यसपछि अष्ट्रेलियाले आयरल्याण्डलाई ४२ रनले र अफगानिस्तानलाई ४ रनले पराजित गर्‍यो, तर यी जितहरू नकआउटमा पुग्न पर्याप्त थिएनन्। इङ्गल्याण्ड भन्दा कम रनरेटका कारण टोली सेमिफाइनलमा पुग्न असफल भयो। त्यसपछि इङ्गल्याण्डले फाइनलमा पाकिस्तानलाई हराएर उपाधि जित्यो।

२०२४ को टि-२० विश्वकप अमेरिका र वेस्ट इन्डिजमा खेलिएको थियो। टि-२० विश्वको २ देशमा आयोजना भएको यो पहिलो पटक थियो । वेस्ट इन्डिजले समूह चरणमा पपुवा न्यु गिनी, युगान्डा, न्यूजील्याण्ड र अफगानिस्तानलाई हराउँदै बलियो सुरुवात गरेको थियो। यद्यपि, सुपर ८ मा इङ्गल्याण्डसँग ८ विकेटले र दक्षिण अफ्रिकासँग ३ विकेटले पराजित हुँदै सेमिफाइनलमा पुग्न असफल भयो।

अमेरिका पहिलो पटक विश्वकपको लागि छनोट भएको थियो । टोलीले क्यानडा विरुद्धको पहिलो खेलमा १९५ रन पछ्यायो। त्यसपछि, उनीहरूले सुपर ओभरमा पाकिस्तानलाई हराएर ठूलो धक्का दिए। अमेरिका भारतसँग ७ विकेटले पराजित भयो । आयरल्याण्ड विरुद्धको खेल बराबरीमा सकियो। सुपर ८ मा प्रवेश गरेपछि आयोजक टोली दक्षिण अफ्रिका, वेस्ट इन्डिज र इङ्गल्याण्डलाई हराउन असफल भयो र प्रतियोगिताबाट बाहिरियो ।

यस पटक विश्वकप भारत र श्रीलंकामा खेलिँदैछ । भारत र श्रीलंका दुवैले आफ्नो समूह चरणको पहिलो खेल जितिसकेका छन् । तर, अबका खेलहरूको नतिजा के हुन्छ र विश्वकपमा यसअघिका संस्करणमा देखिएको ट्रेण्ड दोहोरिन्छ वा दोहोरिँदैन भन्ने हेर्नु रोचक हुनेछ ।