काठमाडौं। नेपाल राष्ट्र बैंक ले ९ अर्ब ३५ करोड रुपैयाँ लगानी गर्ने भएको छ। बैंकले एक वर्ष अवधिका लागि उपदान तथा पेन्सन कोषमा रहेको उक्त रकम इजाजतप्राप्त बैंक तथा वित्तीय संस्थामा मुद्दति निक्षेपका रूपमा राख्न लागेको हो।

राष्ट्र बैंकले इच्छुक बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूलाई दरखास्त आह्वान गरेको जनाएको छ। आवेदन दिन चाहने संस्थाहरूले १० फागुन २०८२ बिहान १० बजेदेखि दिउँसो १२ बजेसम्म निवेदन पेश गर्न सक्नेछन्।

राष्ट्र बैंकले लगानी रकममध्ये वाणिज्य बैंकहरूका लागि ७ अर्ब ४८ करोड रुपैयाँ छुट्याएको छ। यस्तै विकास बैंकहरूका लागि १ अर्ब ४० करोड २५ लाख रुपैयाँ तथा राष्ट्रिय स्तरका वित्त कम्पनीहरूका लागि ४६ करोड ७५ लाख रुपैयाँ विनियोजन गरिएको छ।

उक्त निक्षेप प्राप्त गर्न चाहने बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूका लागि राष्ट्र बैंकले विभिन्न योग्यता र शर्त तोकेको छ। कुल निक्षेप लगानीको ८ प्रतिशतभन्दा बढी निष्क्रिय कर्जा (एनपीएल) भएका संस्थाहरू अयोग्य ठहरिनेछन्।

त्यस्तै, सम्बन्धित संस्था कम्तीमा दुई वर्षदेखि सञ्चालनमा रहेको हुनुपर्ने, तोकिएको न्यूनतम कुल पुँजीकोष कायम गरेको हुनुपर्ने र राष्ट्र बैंकले निर्धारण गरेको खुद तरल सम्पत्ति अनुपात कायम गरेको हुनुपर्ने शर्त राखिएको छ।

साथै कर्जा-निक्षेप अनुपात राष्ट्र बैंकले तोकेको सीमाभित्र रहेको, पछिल्लो आर्थिक वर्षको नाफा तथा नोक्सान हिसाबअनुसार खुद मुनाफामा रहेको हुनुपर्ने उल्लेख गरिएको छ। शिघ्र सुधारात्मक कारबाहीमा परेका संस्थाको हकमा फुकुवा भएको कम्तीमा ६ महिना पूरा भएको हुनुपर्नेछ। नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन, २०५८ को दफा ८६ (ख) बमोजिम कारबाहीमा परी समस्याग्रस्त घोषणा नभएको, वा घोषणा भएको भए फुकुवा भएको ६ महिना अवधि पूरा भएको हुनुपर्ने शर्त पनि तोकिएको छ।

यस्तै, सर्वसाधारणका लागि छुट्याइएको शेयर जारी गरिसकेको हुनुपर्ने प्रावधान समेत राष्ट्र बैंकले उल्लेख गरेको छ। राष्ट्र बैंकको उक्त निर्णयले बैंकिङ प्रणालीमा तरलता व्यवस्थापनसँगै कोषको प्रभावकारी उपयोगमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।