काठमाडौं । वैज्ञानिकहरु यो नर्क ग्रहमा अनुसन्धान गरिरहेका छन् । यहाँ बादलबाट लाभा वर्षा हुन्छ, पग्लिएको धातुका महासागरहरू छन् र यस ग्रहको कोर हीराले भरिएको छ। अन्वेषकहरू भन्छन् कि यो ग्रह सधैं डरलाग्दो थिएन, तर सूर्यले यसलाई आफूतिर तानिरहेको छ। सूर्यको नजिक पुगेपछि यो ग्रह एकदमै तातो भयो।

यस ग्रहको नाम ५५ क्यानरी इ र यसको उपनाम ‘जेन्सन’ हो। यो चट्टानी ग्रह हामीबाट ४० प्रकाश वर्ष टाढा छ। पृथ्वीले सूर्यलाई जति नजिकबाट परिक्रमा गर्छ, त्यसले आफ्नो तारा कोपर्निकसलाई पृथ्वीभन्दा ७० गुणा नजिक परिक्रमा गर्छ। यसको अर्थ यसको एक वर्ष मात्र १८ घण्टाको हुन्छ ।

नेचर एस्ट्रोनोमी जर्नलमा प्रकाशित अनुसन्धानले जेन्सन सधैं यस्तो नभएको देखाएको छ। ग्रहले कोपर्निकसलाई रातो बौना तारासँगै बाइनरी जोडीको भागको रूपमा परिक्रमा गर्छ। बौना ताराको नजिक चार अन्य ग्रहहरू पनि छन्। र यो ग्रह सधैं तातो हुने भएकाले कोपर्निकस, रेड ड्वार्फ र जान्सेनका सहयात्री ग्रहहरूको गुरुत्वाकर्षणमा परिवर्तन आएपछि यो ग्रहको अवस्था खराब भएको हुन सक्छ।

न्युयोर्कको फ्ल्याटिरोन इन्स्टिच्युट सेन्टर फर कम्प्युटेशनल एस्ट्रोफिजिक्स (सीसीए)की अनुसन्धान नतिजा र अनुसन्धान प्रमुख लेखक लिली झाओ भन्छिन् कि हामीले यो बहु-ग्रह-प्रणाली यस अवस्थामा कसरी आयो भनेर पत्ता लगाएका छौं। अनुसन्धानकर्ताहरूले यसको ग्रहहरू कसरी विकसित भए र यो हाम्रो समतल, प्यानकेक-जस्तो सौर्यमण्डलबाट कसरी फरक छ भनेर मूल्याङ्कन गर्न यसको अध्ययन गर्न चाहन्थे।

यस प्रणालीको अध्ययन गर्न, अन्वेषकहरूले एरिजोनामा लोवेल डिस्कवरी टेलिस्कोप प्रयोग गरे। यसले जेन्सनको ग्रह कोपर्निकस र पृथ्वीको बीचमा आउँदा प्रकाशको स्तरमा थोरै परिवर्तन मापन गर्यो। कोपर्निकस पनि घुमिरहेको थियो, त्यसैले वैज्ञानिकहरूले टेलिस्कोपको एक्स्ट्रिम प्रेसिजन स्पेक्ट्रोमिटरको प्रयोग गरी ताराको कुन भागलाई कुनै पनि समयमा अवरुद्ध गरिरहेको छ भनेर निर्धारण गर्न प्रयोग गरे।

यसले वैज्ञानिकहरूलाई कोपर्निकन भूमध्य रेखा वरिपरि ग्रहको असामान्य रूपमा नजिकको कक्षालाई पुनर्निर्माण गर्न अनुमति दियो। तिनीहरू सोच्छन् कि प्रणालीमा गुरुत्वाकर्षण मिसालाइनमेन्ट पछि, यो सूर्यको नजिक तानिएको थियो। सौर्यमण्डलका अन्य ग्रहहरूको तुलनामा यसको अनौठो कक्षा छ, जसको कक्षा कोपर्निकस र पृथ्वीको बीचमा पनि पार गर्दैन।

खगोलभौतिकविद्हरू भन्छन् कि तिनीहरू हाम्रो जस्तै ग्रहहरूको खोजी गर्न आफ्नो अनुसन्धान विस्तार गर्न चाहन्छन्। साथै, तिनीहरू कसरी विकसित भए जान्न चाहन्छन्।